PRP KANCELARIA

Proponujemy środki prawne, których celem jest minimalizacja ryzyka
oraz zabezpieczenie sytuacji prawnej Klienta.

Zespół PRP Kancelaria Prawo Rachunkowość Podatki
28 stycznia 2016

Samochód w spółce osobowej

,

Jeśli samochód pozostanie własnością tylko jednego ze wspólników, zaś do spółki jawnej wniesione zostanie tylko prawo do używania tego samochodu, to wówczas nie będzie on środkiem trwałym w spółce. Nie będzie można go zatem amortyzować.W związku z tym, że nie będzie on środkiem trwałym, koszty eksploatacji tego samochodu można rozliczać w kosztach uzyskania przychodów pod warunkiem prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu i w granicach (limitach) wynikających z tej ewidencji.

Zgodnie z przepisem art. 8 § 1 ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 z późn. zm.) - dalej k.s.h., spółka osobowa (a taką jest spółka jawna) może we własnym imieniu nabywać prawa, w tym własność nieruchomości i inne prawa rzeczowe, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Spółka jawna ma zatem zdolność prawną. Zgodnie z przepisem art. 28 k.s.h., majątek spółki stanowi wszelkie mienie wniesione jako wkład lub nabyte przez spółkę w czasie jej istnienia. W myśl przepisu art. 48 § 2 k.s.h., wkład wspólnika może polegać na przeniesieniu lub obciążeniu własności rzeczy lub innych praw, a także na dokonaniu innych świadczeń na rzecz spółki.

Przepis art. 49 § 1 k.s.h. precyzuje, że jeśli wspólnik zobowiązał się wnieść tytułem wkładu do spółki rzeczy inne niż pieniądze na własność lub do używania, wówczas do jego obowiązku świadczenia i ryzyka przypadkowej utraty przedmiotu świadczenia stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży lub o najmie.

Z powyższych regulacji wynika, że przedmiotem wkładu do spółki jawnej może być zarówno własność rzeczy (samochodu), jak i prawo korzystania z rzeczy (samochodu).

W niniejszym przypadku mowa jest o "wprowadzeniu samochodu osobowego wspólnika do korzystania w spółce". Na podstawie powyższego przyjąć należy, że do spółki - jako wkład - wnoszone jest tylko prawo do używania samochodu, a nie własność tego samochodu.

W tym stanie rzeczy spółka nie stanie się właścicielem samochodu; pozostanie nim nadal wspólnik. Zgodnie z przepisem art. 22a ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) - dalej u.p.d.o.f., środkami trwałymi są m.in. środki transportu (samochodu), które stanowią własność lub współwłasność podatnika, zostały nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, są kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania, ich przewidywany okres używania jest dłuższy niż rok, są wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą albo są oddane do używania na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub umowy leasingu.

W orzecznictwie sądowym przyjmuje się przy tym, że nie jest wystarczające, aby dany składnik majątkowy stanowił współwłasność zwykłą (udziałową) wspólników. Musi on zostać wniesiony jako wkład do spółki osobowej, aby mógł być uznany za środek trwały używany na potrzeby prowadzonej działalności w spółce. Zob. przykładowo wyrok NSA z dnia 20 września 2002 r., III SA 306/2001, niepubl., w którym stwierdzono: "Nie jest dopuszczalne wliczenie w ciężar kosztów uzyskania przychodów działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych, których współwłaścicielami w częściach ułamkowych są wspólnicy tej spółki, w sytuacji, kiedy środki te, wykorzystywane na potrzeby spółki, a nie zostały wniesione do niej jako wkład". Por. także uchwała NSA z dnia 5 listopada 2001 r., FPS 6/2001, ONSA 2002, nr 2, poz. 55.

Jeśli zatem samochód pozostanie własnością tylko jednego ze wspólników, zaś do spółki wniesione zostanie tylko prawo do używania samochodu, to wówczas nie będzie on środkiem trwałym w spółce. Nie będzie można go zatem amortyzować.

W związku z tym, że nie będzie on środkiem trwałym, koszty eksploatacji tego samochodu można rozliczać w kosztach uzyskania przychodów pod warunkiem prowadzenia ewidencji przebiegu pojazdu (co wynika z art. 23 ust. 6 u.p.d.o.f.) i w granicach (w limitach) wynikających z prowadzonej ewidencji przebiegu pojazdu (zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 46 u.p.d.o.f.).